ملكات نفسانى است زيرا بدين وسيله ، مقام انسان بالا مىرود و از گرفتاريهاى مادى و فريبها و خواسته‌هاى نفسانى بطورى آزاد مىشود كه هيچ يك از انگيزه‌هاى شر و فساد نمىتواند بر او غلبه پيدا كند . بعضى از فقها به اين حديث استناد جسته‌اند و گفته‌اند فقيهى كه متصدى مرجعيت عامه مىشود لازم است كه او بالاترين مراتب عدالت را داشته باشد . « 1 » ( 1 ) اين حديث بطور آشكار دلالت دارد بر اين كه شناختن مرد عادل كامل در جهت ورع و تقوايش بايد به كنجكاوى دقيق و بررسى كامل مستند باشد ، نه به نگرش گذرا و سطحى ، از جمله : الف - بىسروصدا بودن ، كه دليل بر عدالت و تقوا نيست . ب - خود را ظاهر الصّلاح ساختن ، كه اين نيز دليل عدالت نمىباشد زيرا گاهى ممكن است از روى دغل‌بازى و نفاق باشد ، دين را وسيلهء رسيدن به آرمانها و مطامع و خواسته‌هايش قرار دهد بعد از اين كه ديد از راههاى ديگر به اينها نمىرسد از وسيلهء دين استفاده كند . ج - خوددارى از مال حرام ، اين نيز دليل تقوا نمىشود ، زيرا گاهى ممكن است شخصى خود را به اين كار وادارد و از آن در راه رسيدن به آرزوها و هدفهايى كه هيچ ارتباطى به دين ندارد استفاده كند . اما وسايلى كه بدان وسيله كمال ورع و درستكارى و دين‌دارى شخص كشف مىشود عبارت است از : الف - عقل انسان بر هواى نفس و تمايلاتش غلبه كند . ب - دل به رياست باطل نبسته و از آن دورى كند كه اين خود از استوارترين نشانه‌هاى عدالت و تقواست . ج - پيروى از اوامر الهى و تسليم كامل به فرمان خدا به گونه‌اى كه تمام نيروهايش را متوجه رضاى خدا و تقرب به او كند ، اين است آن عدالت واقعى كه

--> ( 1 ) سفينة النّجاة .